De Jury

JURY SUMMONS stond er vetgedrukt op de brief. En in grote, rode letters: YOUR RESPONSE IS REQUIRED UNDER NEVADA LAW. Randy, mijn man, kreunde. Hij stond niet te springen om als jurylid bij een zitting te verschijnen. Als Amerikaan was het wel zijn burgerplicht. Weigeren kon hem op een boete van vijfhonderd dollar en drie dagen gevangenisstraf komen te staan. Tenzij hij aan zou kunnen tonen ernstig ziek te zijn of andere overmatige ontberingen te lijden. Dat hij tijdens de juryzittingen niet uitbetaald zou worden door zijn werkgever was geen reden voor ontheffing. Na de tweede dag zou hij bovendien per dag veertig dollar van de rechtbank krijgen; genoeg om eten en benzine van te kopen. Niet om de huur van te betalen.

Op een winterse maandagochtend meldde hij zich, samen met meer dan honderd anderen, om half acht bij het gerechtsgebouw in Las Vegas. Die ochtend had hij nog tot drie uur gewerkt, en hij was niet de enige die gapend bij de ingang stond. Om hem heen hoorde hij hoe er fluisterend tips uitgewisseld werden over hoe onder de juryplicht uit te komen. Vandaag was namelijk een selectiedag. Het stond nog niet niet vast wie er uiteindelijk in de jury box (de jurytribune) zitting zouden moeten nemen om over schuld of onschuld te beslissen. Bijna niemand kon zijn of haar inkomen missen.

In een grote zaal op de derde verdieping kreeg de groep een filmpje te zien dat het jurysysteem prees. Een rechter van een jaar of zestig hield een praatje. Met rode konen en bijna op en neer springend van plezier vertelde hij over het belang van de jurytaak en dat het een eer en privilege was om in de stoel van de jury te mogen zitten.

Veel Amerikanen geloven heilig in dit systeem en denken dat het proces er eerlijker op wordt als een groep leken op basis van zogenaamd ‘gezond verstand’ bepaalt of iemand al dan niet schuldig is. Rechters zijn hier meestal advocaten die geen extra training hebben gehad. Ze zijn bovendien vaak blank, man, welgesteld, van middelbare tot oudere leeftijd en religieus. Daar komt hun universitaire opleiding nog bij. De redenering is dat het gewone volk de meeste van deze kenmerken niet deelt en het daarom eerlijker is dat een ‘gewoon’ mens berecht wordt door zijn gelijken, die hem beter zouden begrijpen dan een rechter. Kennis van de wet is niet nodig. Dit is natuurlijk net zoiets als wanneer je blindedarm verwijderd wordt door je buurman die geen artsenopleiding heeft gedaan.

Wat in de verheerlijking van dit systeem bovendien wordt vergeten, is dat juryleden onderhevig zijn aan de manipulaties van gewiekste advocaten die heel goed weten hoe ze op sentiment moeten inspelen. De zaak O.J. Simpson spreekt boekdelen.

Na het praatje van de rechter moest iedereen zich per rij laten registreren. Een tengere man van een jaar of vijftig begon hard te schreeuwen toen ‘zijn’ stoel bezet bleek door een ander na terugkomst van de registratie. Al stampend eiste hij zijn stoel terug, tot een medewerker dreigde de bewaking op hem af te sturen. Had hij ze gewoon niet op een rijtje of was het een tactiek van een juryontduiker?

De grote groep werd opgesplitst in vier groepen, waaruit juryleden voor vier verschillende rechtszaken geselecteerd zouden worden. Een gerechtsbode ging de groep waar Randy in zat voor naar een zaal hoog in het gebouw.

The Jury!” riep de bode. Een rechter, griffier, drie advocaten met hun assistenten en vier personen in burger stonden op toen de groep, waarin alle huidskleuren en leeftijden vertegenwoordigd waren, binnenkwam.

Randy mocht meteen de jury box, met twaalf zitplaatsen, in. De overige juryleden namen plaats op de publieke tribune. Ieder jurylid legde de eed af en beloofde de waarheid te zullen spreken.

Een van de advocaten vertelde over de zaak waar twaalf juryleden voor nodig waren. Zijn cliënte, een klein Filipijns vrouwtje van midden zestig, klaagde haar fysiotherapeut, arts en de medische kliniek waar ze werkten, aan. Ze had oefeningen moeten doen die ernstige rugklachten hadden opgeleverd.

Haar arts en fysiotherapeut waren aanwezig, evenals hun twee advocaten. Haar dochter was er ook om voor haar te vertalen.

Het was nu aan de advocaten om de juryleden voor de rechtszaak te uit te kiezen. Dit proces heet voir dire (“spreek de waarheid”) en dient ertoe een onpartijdige jury te vormen die een oordeel op basis van de wet kan vellen. In de praktijk proberen advocaten er natuurlijk achter te komen hoe een jurylid tegenover de zaak staat, om zo met hun keuze de uitkomst van het proces al vooraf te kunnen beïnvloeden.

De aanklagende advocaat mocht als eerste drie uur lang vragen stellen aan de juryleden. Daarna was het drie uur lang de beurt aan de advocaat van de verdediging.

Zoals de advocaten erachter probeerden te komen wie hun belang het best diende, zo probeerden de meeste juryleden, waartussen zich onder meer een arts, advocaat, doktersassistente, student, ondernemer, medewerker van een pizzeria, kapster en drie gepensioneerden bevonden, antwoorden te geven waaruit hun ongeschiktheid als jurylid zou blijken. Er werd veel ongeïnteresseerd gekeken en gegaapt. Advocaten zijn altijd op zoek naar positieve juryleden. Voor de advocaat van de verdediging is het ook nog eens van belang dat de juryleden niet te intelligent en assertief zijn. Een dommig, meegaand jurylid is het gemakkelijkste te overtuigen.

De vragen gingen over het werk en het werk van partners, welk onderwijs men genoten had, hobby’s, of men actief was op een Facebookgroep of op politiek gebied, of men ooit met justitie in aanraking gekomen was, kranten of tijdschriften las, favoriete tv-programma’s had, welk bekend persoon men bewonderde, en of er medische problemen speelden bij zichzelf of familie.

De assistente van de advocate schreef alle antwoorden op wel honderd kleine, gekleurde plakbriefjes. Haar bureau leek op een lapjesdeken.

De rechter zei niet zoveel. Heel af en toe stelde hij een vraag om iets op te helderen. Hij had net zo goed een dutje kunnen doen.

Tussendoor trokken de advocaten zich samen met de rechter terug voor beraad, waarna een of meerdere van de juryleden de box mocht verlaten en een nieuw persoon erin plaats nam, zodat er steeds een stoelendans van potentiële juryleden was.

De procedure nam de hele dag in beslag. Er was een pauze van 45 minuten, maar de rij bij het restaurant was zo lang dat iedereen met rommelende magen terugkeerde naar de rechtszaal.

Na een laatste beraadslaging kwamen de advocaten samen met de rechter tot een keuze.

De oudere Aziatische man die er aldoor met een verwarde blik bij had gezeten omdat hij nauwelijks Engels sprak, mocht gaan. Ook de advocaat die had laten weten dat hij dit soort mensen zelf veel vertegenwoordigde en aan de kant van de aanklaagster stond, mocht naar huis. Voor de arts en doktersassistente gold hetzelfde.

Een blanke man van midden veertig die, gevraagd naar de liefdadigheidsinstellingen van zijn voorkeur, “The Heart Foundation” en “The National Rifle Association” had genoemd – een curieuze combinatie als je het mij vraagt – werd gekozen en was blij.

Ook de gepensioneerde blanke man die graag boeken las en er al die tijd geïnteresseerd en alert bij had gezeten, mocht tot zijn plezier deel uitmaken van de jury. Naast lezen had hij vast niet zoveel te doen.

Randy had zijn hand opgestoken toen er gevraagd werd of er iemand betrokken was bij een lopende rechtszaak. Als een soort whistle-blower was hij onlangs ten strijde getrokken tegen de vuile praktijken van een bank. Met zijn afkeer van de grote, machtige corporaties – naamloze vennootschappen die voor veel ellende zorgen in de Verenigde Staten – en zijn uitspraak “Ze kunnen doen wat ze willen en maken misbruik van de gewone mensen,” bleek hij, in ieder geval voor de verdedigende partij, een verre van geschikt jurylid. De kliniek van het Filipijnse vrouwtje maakte immers deel uit van een medische corporatie.

Na tien uur in het gerechtsgebouw doorgebracht te hebben, mocht hij naar huis. De huur zou deze maand gewoon betaald kunnen worden.

De uitgekozen juryleden moesten de komende vijf werkdagen hun taak als jurylid gaan vervullen. Voor de gepensioneerden geen probleem. De anderen misten zes dagen aan inkomen: in een land waar veel mensen al twee banen hebben om de eindjes aan elkaar te knopen, een financiële ramp.

Het niet meer van deze tijd zijnde jurysysteem is natuurlijk ook een ramp voor het rechtssysteem waar niet de wet zozeer zegeviert, maar slimme advocaten. Uiteindelijk draait het ook in dit systeem weer om de macht van het geld: wie een goede advocaat (die charismatisch is en een jury voor zich weet in te nemen) kan betalen, heeft de grootste kans op vrijspraak, schuldig of niet.

All rights reserved © 2018 Dutch Vegas Life / Mayke Kranenbarg